Tatuaż maska to motyw o wielu twarzach, dosłownie i w przenośni. Maska ukrywa tożsamość, pokazuje dwie strony natury, a w kulturze japońskiej także odstrasza zło. Poniżej wyjaśniamy, skąd pochodzą najpopularniejsze maski, co naprawdę znaczą i jak dobrać do nich styl, kompozycję oraz miejsce na ciele.
Co oznacza tatuaż maska?
Tatuaż maska oznacza najczęściej ukrytą tożsamość, dwoistość ludzkiej natury albo ochronę przed złem, a dokładne znaczenie zależy od rodzaju maski. Japońska maska hannya z teatru nō przedstawia kobietę, którą zazdrość zamieniła w demona. Maska oni pochodzi natomiast z japońskiego folkloru, a jej wizerunek na dachówkach ma odpędzać pecha. Teatralne maski komedii i tragedii symbolizują z kolei radość i smutek, czyli dwie strony życia.
Dlatego zanim wybierzesz wzór, warto wiedzieć, z jakiej tradycji wywodzi się dana maska. Ta sama twarz z rogami może bowiem opowiadać o zazdrości, a może też pełnić rolę talizmanu.
Jakie są rodzaje masek w tatuażu?
Poniższa tabela zbiera maski, które najczęściej trafiają na skórę, wraz z ich pochodzeniem. Opisujemy je również szerzej w kolejnych sekcjach.
| Rodzaj maski | Pochodzenie | Znaczenie w tatuażu |
|---|---|---|
| Hannya | japoński teatr nō | zazdrość, gniew, przemiana, a także ochrona |
| Oni | japoński folklor | siła, strach, odstraszanie zła |
| Komedia i tragedia | teatr starożytnej Grecji | radość i smutek, dwie strony życia |
| Smile now, cry later | sztuka i tatuaż chicano | uśmiech na zewnątrz, ukryty smutek |
| Guy Fawkes | spisek prochowy 1605, komiks „V jak vendetta” | bunt, anonimowość, protest |
| Maska wenecka | karnawał i życie publiczne Wenecji | tajemnica, wolność, anonimowość |
| Aztecka maska-czaszka | sztuka Azteków (Mexica) | bóstwo, rytuał, śmierć i odrodzenie |
Maska hannya: tatuaż z teatru nō
Maska hannya przedstawia w japońskim teatrze nō zazdrosną kobietę, która zamieniła się w demona. Ma dwa ostre rogi, metaliczne oczy i szeroko otwarte usta. Nosi ją na przykład Pani Rokujō w sztuce „Aoi no Ue”, gdy w drugiej części przedstawienia ukazuje się jako demon. Pojawia się także w sztuce „Dōjōji”, w której kobieta odrzucona przez młodego mnicha przemienia się w węża.
Nazwa ma przy tym dwa możliwe źródła. Według jednej wersji maskę dopracował mnich Hannya-bō, natomiast według drugiej słowo pochodzi od sanskryckiego prajñā, czyli mądrości. Imię maski nawiązuje również do recytacji Sutry Serca, która odpędza złe duchy. Dlatego wiele osób traktuje tatuaż z hannyą jak talizman.
Kolor maski hannya i jego znaczenie
- Biała hannya. Oznacza kobietę wysokiego rodu i wyrafinowanego charakteru, na przykład arystokratkę Rokujō.
- Czerwona maska. Wskazuje natomiast postać z ludu, mniej wyrafinowaną, jak dziewczynę z „Dōjōji”.
- Ciemnoczerwona odmiana. To prawdziwy demon, który dopiero na scenie zrzuca ludzką postać.
Czerwień najmocniej oddaje zatem gniew, dlatego często wybiera się ją do kolorowych wzorów. W czerni i szarości kolor znika jednak, a o charakterze maski decydują rysy twarzy i cień.




Tatuaż maska oni: demon, który odpędza zło
Oni to demon z japońskiego folkloru, przedstawiany z rogami, ogromnymi zębami i skórą czerwoną, niebieską albo czarną. Często nosi przepaskę z tygrysiej skóry i żelazną maczugę kanabō. Mimo to oni nie jest wyłącznie złą postacią.
Na japońskich budynkach można bowiem spotkać dachówki onigawara z twarzą demona, które mają chronić przed pechem. Działają więc podobnie jak gargulce na europejskich katedrach. Z kolei w święto Setsubun Japończycy rzucają prażoną soję i wołają „Oni wa soto! Fuku wa uchi!”, czyli „Demony na zewnątrz, szczęście do środka”. Dlatego tatuaż z maską oni czyta się dziś przede wszystkim jako znak siły i ochrony.
Oni i hannya często się mylą, chociaż różnicę łatwo zobaczyć. Hannya ma wyraźnie kobiece rysy i rogi, natomiast oni to postać męska, masywna, często z kłami. Oba motywy należą również do tradycji, którą opisujemy we wpisie o tatuażu japońskim. Pasują także do wzorów wojowników, takich jak tatuaż samuraj.
Tatuaż maski teatralne: komedia i tragedia
Dwie maski, uśmiechnięta i płacząca, wywodzą się z teatru starożytnej Grecji. Aktorzy nosili maski, aby widz lepiej widział emocje postaci i odróżniał od siebie role. Uśmiechnięta maska należy do Talii, muzy komedii, natomiast płacząca do Melpomeny, muzy tragedii. Obie były córkami Zeusa i Mnemosyne. Ponadto maski łączy się z Dionizosem, greckim bogiem teatru.
W tatuażu para masek oznacza zatem dwie strony życia: radość i smutek, sukces i porażkę. Bywa też wyborem ludzi związanych ze sceną.


Smile now, cry later
Ten sam motyw ma również własną odmianę w sztuce chicano, czyli meksykańsko-amerykańskiej. Para masek z ozdobnym napisem „smile now, cry later” (uśmiechaj się teraz, płacz później) należy do klasyki czarno-szarego tatuażu z Los Angeles. Jako jednego z twórców tego wzoru wskazuje się Freddy’ego Negrete, tatuatora, który współtworzył styl black and grey. Hasło pochodzi natomiast z piosenki zespołu Sunny & the Sunliners. Znaczenie bywa różne, ale najczęściej chodzi o pokazywanie światu uśmiechu i chowanie smutku.
Maska Guya Fawkesa w tatuażu
Guy Fawkes brał udział w spisku prochowym, czyli próbie wysadzenia angielskiego parlamentu 5 listopada 1605 roku. Plan się nie udał, a Fawkesa schwytano na gorącym uczynku. Dziś najbardziej znaną wersję jego maski zawdzięczamy jednak komiksowi. Rysownik David Lloyd zaprojektował ją do powieści graficznej „V jak vendetta”, którą napisał Alan Moore.
Uśmiechnięta twarz z wąsami i bródką trafiła następnie do filmu, a potem na ulice. W 2008 roku sięgnęła po nią grupa Anonymous podczas protestów, a później ruch Occupy. W rezultacie maska oznacza dziś przede wszystkim bunt przeciw władzy i anonimowość protestu.


Maski weneckie i maski z innych kultur
Wenecjanie nosili maski nie tylko w karnawale, ale także w teatrze i na wieczornych wyjściach. Bauta, często łączona z czarną peleryną, dawała niemal pełną anonimowość. Moretta, owalna maska z czarnego aksamitu, nie miała natomiast tasiemek. Kobieta trzymała ją zębami, więc przez cały wieczór milczała. Maska wenecka w tatuażu oznacza zatem tajemnicę, uwodzenie i wolność od ról społecznych.
Ciekawym, choć rzadszym motywem jest również aztecka maska-czaszka, którą przechowuje British Museum. Powstała na ludzkiej czaszce, pokrytej mozaiką z turkusu i czarnego lignitu. Łączy się ją z Tezcatlipocą, czyli Dymiącym Zwierciadłem, jednym z najważniejszych bogów Azteków. Taki wzór pasuje zwłaszcza do osób, które lubią motywy z czaszką.
Kompozycje i style: jak zaprojektować maskę na skórze?
Sama maska rzadko wypełnia wzór w całości. Najczęściej dodaje się do niej element, który domyka kompozycję i wzmacnia jej znaczenie.
- Kobieca twarz i maska. Zestawienie pokazuje dwie strony jednej osoby, na przykład spokój i ukryty gniew.
- Kwiaty wiśni. W kulturze japońskiej sakura symbolizuje ulotność życia, dlatego dobrze łagodzi groźną maskę.
- Dym lub chmury. Wypełniają tło, a także pozwalają płynnie połączyć maskę z innymi tatuażami.
Realizm czarno-szary, kolor czy neotradycja?
Realizm czarno-szary podkreśla rzeźbę maski, światło i cień. Dlatego sprawdza się przy hannyi z kobiecą twarzą albo przy masce Guya Fawkesa. Kolor w japońskim klimacie stawia natomiast na nasyconą czerwień maski, mocny kontur i tło z kwiatów lub chmur. Styl neotradycyjny łączy z kolei gruby kontur z bogatszą paletą i ornamentem, o czym piszemy przy tatuażu old school. Więcej o pracy z barwą znajdziesz również we wpisie o kolorowych tatuażach.


Gdzie zrobić tatuaż z maską?
Maska ma zwykle owalny, zwarty kształt, więc najlepiej czuje się tam, gdzie ma miejsce na tło.
- Ramię. Bark pozwala owinąć maskę dymem lub chmurami, jak na zdjęciach powyżej. Więcej przeczytasz we wpisie tatuaż na ramieniu.
- Udo. Duża, płaska powierzchnia mieści maskę razem z kwiatami, zobacz też tatuaż na udzie.
- Przedramię. Pasuje do pionowych kompozycji, na przykład postaci trzymającej maskę.
- Plecy. Mieszczą dużą kompozycję z tłem, podobnie jak pełne japońskie tatuaże.
Tatuaż maska w JaTuTaTToo
Każdy z naszych tatuatorów podejdzie do maski inaczej. Marcela pracuje w czerni i szarości, natomiast Daniel wybierze nasycony kolor, także w japońskim klimacie. Z kolei Marcin stawia na grafikę i mocną linię. Jeśli chcesz realistyczną twarz obok maski, zajrzyj również do Pauliny, która specjalizuje się w realizmie ludzi. Więcej o takich pracach przeczytasz we wpisie o realistycznym portrecie.
Najpierw umów się na bezpłatną konsultację w Wejherowie przy Rzeźnickiej 12E. Porozmawiamy o masce, miejscu i wielkości wzoru, a potem dobierzemy tatuatora.
Najczęstsze pytania
Co oznacza tatuaż maska?
Tatuaż z maską oznacza najczęściej ukrytą tożsamość, dwoistość natury albo ochronę przed złem. Konkretne znaczenie zależy jednak od rodzaju maski, na przykład hannya mówi o zazdrości, a maski teatralne o radości i smutku.
Co oznacza maska hannya?
Maska hannya przedstawia w teatrze nō kobietę, którą zazdrość zamieniła w demona. W tatuażu bywa także talizmanem, ponieważ nazwa nawiązuje do Sutry Serca, która odpędza złe duchy.
Czym różni się maska oni od hannya?
Hannya to kobiecy demon z teatru nō, natomiast oni to męski demon z japońskiego folkloru. Oni ma zwykle masywną twarz, kły i rogi, a jego wizerunek na dachówkach onigawara ma chronić przed pechem.
Co oznaczają kolory maski hannya?
Biała hannya oznacza kobietę wysokiego rodu, czerwona postać z ludu, a ciemnoczerwona prawdziwego demona. Tak rozróżnia je tradycja teatru nō.
Skąd pochodzą maski komedii i tragedii?
Maski komedii i tragedii pochodzą z teatru starożytnej Grecji. Uśmiechnięta należy do Talii, muzy komedii, a płacząca do Melpomeny, muzy tragedii.
Co oznacza maska Guya Fawkesa?
Maska Guya Fawkesa oznacza dziś przede wszystkim bunt i anonimowość protestu. Jej znaną wersję zaprojektował David Lloyd do komiksu „V jak vendetta”, a w 2008 roku przejęła ją grupa Anonymous.
Zobacz też
Hannya, oni czy maski teatralne? Pomożemy wybrać wzór
Opisz pomysł, miejsce i wielkość, a dobierzemy styl i tatuatora. Wejherowo, ul. Rzeźnicka 12E, od poniedziałku do piątku 10:00 do 17:00.
