Tatuaż oka może znaczyć trzy zupełnie różne rzeczy, zależnie od tego, jak je narysujesz. Oko Horusa to egipski amulet ochrony i zdrowia, oko opatrzności w trójkącie to chrześcijański symbol Boga, który czuwa nad światem, a niebieski nazar ma odpędzać zły urok. Jest jeszcze czwarta droga: realistyczne oko, które nie odwołuje się do żadnej tradycji, tylko do spojrzenia konkretnej osoby.
Oko tatuaż znaczenie: od czego zależy
Samo oko nie ma jednego znaczenia. Czytamy je przez formę: stylizowana egipska linia z charakterystycznym zawijasem pod spodem to co innego niż oko wpisane w trójkąt z promieniami, a to z kolei zupełnie co innego niż koncentryczne kręgi w odcieniach błękitu. Dlatego zanim zdecydujesz się na wzór, dobrze jest wiedzieć, z której tradycji chcesz czerpać. Wtedy łatwiej uniknąć sytuacji, w której projekt przypadkiem mówi coś innego, niż miał.
Wspólny mianownik większości tych symboli to ochrona i czuwanie. Oko patrzy, więc pilnuje. To dlatego od tysięcy lat pojawia się na amuletach, w kościołach i na drzwiach domów.
Oko Horusa: znaczenie i historia
Oko Horusa, po egipsku wedżat, pochodzi z mitu o walce Horusa z Setem o władzę nad Egiptem. Set uszkodził lub wyrwał Horusowi oko, a potem zostało ono uzdrowione. W najczęstszej wersji zrobił to bóg Tot, w innej bogini Hathor. Dlatego wedżat przedstawia uzdrowione oko i oznacza zdrowie, odrodzenie oraz ochronę.
Egipcjanie nosili je jako amulet przez bardzo długi czas, od Starego Państwa aż po okres rzymski. Horus był bogiem o postaci sokoła, któremu przypisywano oczy utożsamiane ze Słońcem i Księżycem. Stąd wzięło się rozróżnienie, które dziś wraca w pytaniach o tatuaż: oko Horusa kojarzone jest zwykle z lewym okiem, a prawe z okiem Ra, choć w egipskich tekstach te znaczenia się przenikały. Możesz też trafić w internecie na teorię, że części oka oznaczały ułamki. Ta interpretacja jest dziś podważana przez egiptologów, więc nie traktowalibyśmy jej jako pewnika.
Oko Horusa tatuaż: jak zaprojektować, żeby był czytelny
Wedżat to w zasadzie znak graficzny, więc najlepiej wygląda w stylu, który szanuje jego linię: linework, blackwork, dotwork. Ma kilka elementów, które muszą zostać, żeby symbol był rozpoznawalny: brew, obrys oka z tęczówką, pionową kreskę pod okiem i zawijas zakończony spiralą.
- Rozmiar. Spirala i kreska pod okiem są cienkie, więc przy bardzo małym tatuażu mogą się z czasem zlać. Kilka centymetrów szerokości to rozsądne minimum.
- Kierunek. Jeśli zależy Ci na wersji z oka Horusa, a nie z oka Ra, ustal to z tatuatorem przed wydrukiem szablonu. Lustrzane odbicie zmienia odczytanie.
- Dodatki. Wedżat dobrze łączy się ze skrzydłami, piramidą albo geometrią. Pasuje też do motywu węża, o którym piszemy w tekście o tatuażu węża.




Oko opatrzności w trójkącie
Oko opatrzności, zwane też wszechwidzącym okiem, pojawiło się w europejskiej sztuce chrześcijańskiej pod koniec renesansu. Trójkąt oznacza Trójcę Świętą, a otaczające go promienie to tradycyjny znak świętości. Wcześnym, znanym przykładem jest obraz Pontorma „Wieczerza w Emaus” z 1525 roku, na którym oko umieszczono nad wyobrażeniem trzech twarzy.
W 1782 roku symbol trafił na rewers Wielkiej Pieczęci Stanów Zjednoczonych, nad niedokończoną piramidą, a od 1935 roku widnieje na banknocie jednodolarowym. Masoneria zaczęła go używać dopiero pod koniec XVIII wieku, więc popularne skojarzenie z masonami jest późniejsze niż kościelne źródła tego znaku. Na zdjęciu wyżej widać pracę Marceli (profil): oko w trójkącie połączone z graficznymi elementami na przedramieniu. Marcela pracuje w czarno-szarym realizmie, blackworku i ornamencie, więc takie połączenie realistycznego oka z geometrią jest dokładnie w jej zakresie.
Nazar: niebieskie oko na zły urok
Nazar to amulet znany zwłaszcza z Turcji, ale wiara w złe spojrzenie jest znacznie szersza: występowała w starożytnej Grecji i Rzymie, w tradycji żydowskiej, islamskiej, buddyjskiej i hinduistycznej. Chodzi o przekonanie, że czyjaś zawiść potrafi przynieść pecha albo chorobę. Klasyczny nazar ze szkła ma koncentryczne kręgi w granacie, bieli, jasnym błękicie i czerni. Ma odbijać złe spojrzenie, dlatego wiesza się go w domach, samochodach i przy niemowlętach.
W tatuażu nazar zwykle robi się w kolorze, bo to kolor jest jego znakiem rozpoznawczym. Świetnie wygląda jako mały akcent na nadgarstku albo za uchem, ale pamiętaj, że niebieskie odcienie, jak każdy kolor, wymagają ochrony przed słońcem. Jeśli rozważasz kolorowy wzór, zobacz nasz tekst o kolorowych tatuażach.
Realistyczne oko: kolor, róża i słońce
Tatuaż oka w realizmie to zupełnie inna kategoria. Tu nie chodzi o symbol, tylko o spojrzenie: czasem oko bliskiej osoby, czasem oko zwierzęcia, czasem po prostu dobrze zakomponowany fragment twarzy. Drugie zdjęcie pokazuje realistyczne oko z różą, wykonane przez Marcelę. Tęczówka jest kolorowa, a róża dopełnia kompozycję. O samej róży napisaliśmy osobny tekst: tatuaż róża.
- Miejsce na detal. Rzęsy, odblask w źrenicy i struktura tęczówki potrzebują przestrzeni. Przedramię, łydka i ramię dają jej dość.
- Kolor w jednym punkcie. Zabarwienie tylko tęczówki to prosty sposób, żeby tatuaż przyciągał wzrok bez przeładowania.
- Słońce. Promieniowanie UV potrafi wyblakać część tuszów, także kolorowych. Na zagojony tatuaż w słońcu nakładaj krem z filtrem SPF 30 lub wyższym.
- Kto w studiu. Realizm czarno-szary to specjalność Pawła, a realizm ludzi i zwierząt robi też Paulina. Oko z portretem bliskiej osoby opisujemy w tekście o portrecie realistycznym.
Najczęstsze pytania
Co oznacza tatuaż oka?
To zależy od formy. Oko Horusa oznacza ochronę i uzdrowienie, oko opatrzności w trójkącie symbolizuje Boga i Trójcę Świętą, a nazar ma chronić przed złym spojrzeniem. Realistyczne oko zwykle ma znaczenie osobiste.
Jakie jest znaczenie oka Horusa?
Oko Horusa, czyli wedżat, przedstawia oko uzdrowione po walce Horusa z Setem. W Egipcie było amuletem ochrony, zdrowia i odrodzenia, używanym od Starego Państwa do okresu rzymskiego.
Czym różni się oko Horusa od oka Ra?
Oko Horusa kojarzone jest zwykle z lewym okiem, a oko Ra z prawym, choć w egipskich tekstach znaczenia się przenikały. W tatuażu warto ustalić kierunek przed wykonaniem szablonu.
Czy oko opatrzności to symbol masoński?
Nie z pochodzenia. To symbol chrześcijański z końca renesansu, oznaczający Trójcę i Bożą opiekę. Na Wielkiej Pieczęci USA pojawił się w 1782 roku, a masoneria przyjęła go dopiero pod koniec XVIII wieku.
Czy kolorowe oko w tatuażu szybko blaknie?
Tempo blaknięcia zależy głównie od tego, ile słońca dostaje skóra. Promieniowanie UV może wyblakać niektóre tusze, dlatego zagojony tatuaż warto chronić kremem z filtrem SPF 30 lub wyższym.
Gdzie najlepiej zrobić realistyczne oko?
Na przedramieniu, ramieniu albo łydce, bo realizm potrzebuje miejsca na rzęsy, odblask i strukturę tęczówki. W bardzo małym formacie te detale z czasem się zlewają.
Zobacz też
Oko w tatuażu? Pogadajmy o formie
Opisz pomysł, miejsce i wielkość, a dobierzemy styl i tatuatora. Wejherowo, ul. Rzeźnicka 12E, od poniedziałku do piątku 10:00 do 17:00.
